Overzicht van het meest recente nieuws en evenementen over kwaliteit van waterlopen.
Sinds de eerste monitoringscampagne van 2007-2009 is de biologische kwaliteit van de Vlaamse oppervlaktewaterlichamen, namelijk de grotere waterlopen, meren en estuaria, opmerkelijk verbeterd. Vooral de macro-invertebraten (kleine ongewervelden zoals insectenlarven en slakken), macrofyten (waterplanten) en fytobenthos (eencellige algen op de bodem, de oever of waterplanten) gaan er geleidelijk op vooruit. Maar het ultieme doel om alle biologische kwaliteitselementen samen met de fysisch-chemische kwaliteit en de structuurkwaliteit in een goede staat te brengen, wordt nog quasi nergens gehaald.
Het herstel van de biodiversiteit in Europese wateren is gestopt. Dat valt te lezen in het toonaangevende tijdschrift Nature van 17 augustus. 22 landen hebben bijgedragen aan dit artikel. Vanuit België kon de Vlaamse Milieumaatschappij in samenwerking met de Universiteit Gent een waardevolle bijdrage leveren met haar enorme dataset rond macro-invertebraten – waterdiertjes die een goede indicator zijn voor de biologische waterkwaliteit.
Vlaams minister van Omgeving Zuhal Demir investeert 122 miljoen euro in maar liefst 183 rioleringsprojecten over heel Vlaanderen. De financiële steun is vooral gericht om de waterkwaliteit in Vlaanderen zo snel mogelijk te verbeteren
De VMM voerde in 2022 een grootschalige monitoringscampagne uit naar PFAS in oppervlakte- en grondwater. De resultaten bevestigen dat PFAS wijdverspreid is in Vlaanderen. Gemeten concentraties zijn vergelijkbaar met die van onze buurlanden. Het voorkomen van PFAS heeft een duidelijke relatie met puntbronnen. In opdracht van de VMM analyseerde studiebureau Arche alle verzamelde meetgegevens in een onderzoeksrapport.
Meer dan 80% van de officiële zwemzones aan de kust en in het binnenland krijgen de beoordeling ‘uitstekend’. Dat blijkt uit de zwemwaterresultaten van 2022. Ondertussen zijn de metingen al opnieuw gestart op 101 zwemlocaties.
De waterkwaliteit van onze Vlaamse waterlopen laat nog vaak te wensen over. Daarom ondersteunt de VMM projecten van lokale waterbeheerders en lokale actoren die werken aan biodiversiteit, betere waterkwaliteit en herstel van waterbergend vermogen. Een project kan in aanmerking komen voor een subsidie van 50%.
I.s.m. de Universiteit Antwerpen en INBO, voerde de VMM een grootschalige monitoringscampagne uit naar de effecten van de sanering van de Winterbeek. De resultaten tonen aan dat voor de meeste vervuilende stoffen de situatie in water en waterbodem sterk verbetert na de sanering. De positieve effecten op de aquatische fauna en flora zijn wel nog niet zichtbaar over de hele waterloop.
In 2023 gaat de strijd tegen droogte en waterschaarste in Vlaanderen verder. De Blue Deal, het ambitieuze antwoord van de Vlaamse Regering in die strijd, gaat haar derde levensjaar in. Ook de VMM werkt hieraan mee. Zo starten er bij het begin van 2023 vier nieuwe waterloopprojecten op die water meer ruimte geven en het overstromingsrisico in de omgeving verlagen.
Het WEISS Geoloket (Water Emission Inventory Support System) kreeg een inhoudelijke update waarbij de nieuwste resultaten uit het WEISS-model beschikbaar zijn. Je kan nu emissies raadplegen voor de jaren 2010, 2012, 2015, 2018-2021. Het WEISS computersysteem inventariseert zo accuraat mogelijk de locatie en de omvang van vervuilingsbronnen en de routes langs waar de vervuiling zich naar het oppervlaktewater verplaatst.
In Sint-Pieters-Leeuw is de ruiming van de sedimentvang van de Zuunbeek gestart. De sedimentvang is een verbreding van de Zuunbeek waar het sediment dat de beek afvoert van stroomopwaarts gelegen gebieden bezinkt. Zo hoeft de VMM maar op één plaats slib te ruimen in plaats van het ganse afwaartse traject.