Vlaanderen.be www.vmm.be
Je bent hier: Home / Water / Beheer waterlopen / Lokale projecten / Hermeandering Warmbeek

Hermeandering Warmbeek

In juli zijn de werken aan de Warmbeek in Hamont-Achel ter hoogte van de Achelse Kluis gestart. Het gaat om een hermeandering over een lengte van ongeveer 1,7 km. Dit project herstelt de natuurlijke waterberging in de vallei en creëert typische beekhabitats voor een soortenrijk en zeldzaam visbestand. De hermeandering zal naar schatting tegen het einde van 2022 afgerond zijn.

Overstroombare vallei hersteld

In het verleden werd de Warmbeek ter hoogte van de Achelse Kluis rechtgetrokken, ingedijkt en opgestuwd. Hierdoor verdwenen meanders en overstromingen in het valleigebied. Dankzij de hermeandering zal dit gebied opnieuw functioneren als een overstroombare vallei die extra water buffert. Op die manier zullen piekafvoeren stroomafwaarts verminderen.

Hermeandering van de Warmbeek ter hoogte van de Achelse Kluis
Warmbeek: projectgebied aan de Kluizerdijk

Leefgebied voor zeldzame vissen en planten uitgebreid

Ook voor de aanwezige fauna en flora is zo’n hermeandering belangrijk. De afwisseling van zacht hellende binnenbochten en steilere buitenbochten herstelt het stromend karakter. Dit heeft een positief effect op zowel de structuurkwaliteit als de ecologische kwaliteit van het water. Hierdoor ontstaan er kansen voor zeldzame planten en vissen, zoals de Europees beschermde beekprik.

Plattegrond hermeandering Warmbeek ter hoogte van de Achelse Kluis
Plattegrond van de hermeandering van de Warmbeek ter hoogte van de Achelse Kluis

Verloop van de werken

In juli, meteen na het broedseizoen, gingen de werken van start. Naar schatting tegen het einde van 2022 zal het project afgerond zijn (afhankelijk van de weersomstandigheden). Het projectgebied omvat een deel stroomopwaarts en stroomafwaarts van de Kluizerdijk. De werken verlopen in twee fases: allereerst worden de meanders uitgegraven, vervolgens wordt de rechte waterloop gedempt en omgevormd tot een hoogwatergeul. De Stokkenloop die langs de Warmbeek loopt wordt lokaal verlegd. Zo blijft de afwatering van het opwaarts gelegen landbouwgebied verzekerd.

Werken in juli, augustus en september 2022

  • De meanders over het ganse projectgebied uitgraven.
  • De meanders stroomafwaarts van de Kluizerdijk aansluiten op de Warmbeek.
  • De aanwezige vispopulatie (snoek, baars, bermpje, riviergrondel, beekprik,…) stroomafwaarts van de Kluizerdijk vóór het dempen van de waterloop verplaatsen naar een gedeelte van de Warmbeek dat buiten de projectzone ligt. Dit om vissterfte te vermijden.
  • De oorspronkelijke bedding van de Warmbeek stroomafwaarts van de Kluizerdijk dempen en omvormen naar een hoogwatergeul.
  • Het natuurlijk verhang van de Warmbeek herstellen door een stenen drempel aan de grens van het projectgebied te verwijderen.
  • De Stokkenloop verleggen naar de grens van het projectgebied om afwatering van het opwaarts gelegen landbouwgebied te verzekeren. De Stokkenloop in het projectgebied zelf wordt gedempt.
  • De drainagegrachten in het projectgebied ondieper maken of dempen.

Werken in oktober, november en december 2022

  • Het natuurlijk verhang van de Warmbeek herstellen door de bedding van de Warmbeek ter hoogte van de kruising met de Kluizerdijk dieper te maken.
  • De meanders stroomopwaarts van de Kluizerdijk aansluiten op de Warmbeek.
  • De aanwezige vispopulatie stroomopwaarts van de Kluizerdijk vóór het dempen van de waterloop verplaatsen naar een gedeelte van de Warmbeek dat buiten de projectzone ligt.
  • De oorspronkelijke bedding van de Warmbeek stroomopwaarts van de Kluizerdijk dempen en omvormen naar een hoogwatergeul.
  • Het projectgebied afbakenen met een dijkje langs de Kluizerdijk en een omheining om het natuurbeheer van het Agentschap Natuur en Bos te beschermen.

De Vlaamse Milieumaatschappij voert de werken uit in samenwerking met het Agentschap voor Natuur en Bos en de Achelse Kluis op wiens gronden de werken plaatsvinden. De VMM kan tevens rekenen op financiële steun van het Visserijfonds, op voordracht van de provinciale visserijcommissie Limburg. Het project sluit aan de Nederlandse zijde aan op een gelijkaardig project van Waterschap De Dommel dat eveneens in de steigers staat.

Ken je de Warmbeek?
De Warmbeek ontspringt in Peer, verandert van naam naar Tongelreep bij het passeren van de Nederlandse grens en mondt uit in de Dommel in de Genneper Parken in Eindhoven. Het is een belangrijke waterloop in de omgeving van Natuurgrenspark De Groote Heide en tegelijkertijd een beeklandschap met hoge landschappelijke, ecologische en cultuurhistorische waarden. Niet voor niets is een deel daarvan een Europees beschermd Natura 2000-gebied. Als waterloopbeheerder heeft de VMM de voorbije jaren al enkele mooie projecten gerealiseerd op de Warmbeek, zoals het oplossen van 2 vismigratieknelpunten.

Hermeandering van de Warmbeek ter hoogte van de Achelse Kluis

vmm.be is een officiële website van de Vlaamse overheid

Elke dag opnieuw werkt de Vlaamse Milieumaatschappij aan het milieu van morgen. Water, lucht en klimaat(adaptatie) zijn onze kerntaken.