Vlaanderen.be www.vmm.be
Je bent hier: Home / Water / Projecten / Proeftuinen Droogte / Voorstelling nieuwe proeftuinen 2022

Voorstelling nieuwe proeftuinen 2022

11 nieuwe proeftuinen droogte ontvangen een subsidie om hun plannen uit te voeren. Het gaat telkens over samenwerkingen tussen minstens drie partijen die nadenken over hergebruik van water in hun bedrijfsprocessen om zo hun waterbeschikbaarheid te verhogen. In 5 van de 11 projecten zijn non-profit bedrijven, meestal gemeenten of rioolbeheerders, betrokken. Het subsidieprogramma Proeftuinen droogte maakt deel uit van de Blue Deal en is onderdeel van het Vlaamse Veerkracht plan onder de Europese herstel- en veerkrachtfaciliteit.

We bekijken even kort de nieuwe projecten.

Water uit bentonietslib (Zedelgem)

In Zedelgem wordt een nieuwe techniek getest die water op een snelle manier uit bentonietslib haalt. Bentonietslib is een afvalproduct dat vrijkomt bij gestuurde boringen. Het bevat 40% tot 70% water. Tot nu toe bestaat er nog geen efficiënte techniek om dit afvalproduct te verwerken. De projecthouders van deze proeftuin ontwikkelden een methode om snel te ontwateren. Het gerecupereerde water wordt gezuiverd en ingezet voor nieuwe gestuurde boringen en voor ruimingswerken. In droogteperiodes wordt het water ter beschikking gesteld van de vele landbouwers in de regio. Naast het gewonnen water levert het ontwateringsproces ook een vaste materie op die gebruikt kan worden als bodemverbeteraar.

Initiatiefnemer: Bentopur

Partners:

  • De Waterbeer
  • Boringen Vandaele
  • Loonwerk Germonpre

Hemelwaterrecuperatie Verkooijen Cleanlease N.V. (Hoogstraten)

In deze proeftuin wordt het regenwater van een logistiek bedrijf in Hoogstraten opgevangen, behandeld en ingezet als waswater voor het buurbedrijf, een industriële wasserij en reinigingsplaats voor vrachtwagens. Logistiek bedrijf Verkooijen vernieuwde onlangs twee loodsen en bouwde een nieuwe. De totale verharde oppervlakte van ongeveer 30.000 m2 levert 15.000 m3 bruikbaar water op als waswater voor het filiaal in Hoogstraten van wasserij CleanLease N.V. en transportbedrijf Vlietra N.V.  Dat is een besparing van ongeveer 20% grondwater.

Initiatiefnemer: Cleanlease N.V.

Partners:

  • Verkooijen Veem NV
  • Vlietra N.V.

Kasteelhoeve Wange Water (Landen)

Op de Kasteelhoeve, een seminarie- en eventlocatie in Landen, zijn verschillende bedrijven actief. De proeftuin optimaliseert wateropvang, hergebruik en lokale infiltratie op het domein. Water van de verharde oppervlakte zal worden opgevangen in hemelwaterputten en gebruikt in de horeca, de moestuin en als drinkwater voor de paarden. Er worden ook natuurlijke infiltratiezones aangelegd. Door die ingrepen wordt het gebruik van kraanwater beperkt. Er moet ook geen water meer opgepompt worden uit de Kleine Gete  en de piekbelasting van regenwaterafvoer vermindert. 

Initiatiefnemer: Kheiron Invest bvba (beheerder van de gebouwen van de Kasteelhoeve)

Partners:

  • Kasteelhoeve Wange bv
  • Kheiron cvba
  • De Vaerendriesch

Fruitwater (Sint-Truiden)

Fruitwater is een innovatieve publiek-private samenwerking in Sint-Truiden. Twee fruitboeren zijn er op zoek naar een duurzame waterbron voor 22 hectare fruitbomen. Fluvius legt er een gescheiden riolering aan en zoekt een geschikt perceel voor een bufferbekken. In dezelfde regio kampt de stad Sint-Truiden regelmatig met wateroverlast van de Oude Beek. De fruitboeren stellen een perceel ter beschikking voor de buffering van de gescheiden riolering en bewateren hun fruitgaarden wekelijks met het gewonnen water. Dat houdt de vochtigheidsgraad het hele jaar door op peil. Bij hoge waterstanden wordt overtollig water uit de Oude Beek via schotten naar het bufferbekken afgeleid om wateroverlast te vermijden. Het Fruitwaterproject pakt waarbij waterbeheer en -beheersing samen aan en realiseert zo duurzame win-wins. 

Initiatiefnemer: Fruitbedrijf Claes-Hansoul

Partners:

  • DC Fruit
  • Stad Sint-Truiden
  • Fluvius – Regio Limburg Zuid

Regenwater van bedrijf naar buurt (Gent)

Naast de Hubo en de Tom&Co op de Dendermondsesteenweg in Gent werd onlangs een grootschalig co-housing project ontwikkeld: drie appartementsblokken rond een binnenhof met wadi. De eigenaar van de bedrijfsgebouwen is ook eigenaar van de nabijgelegen feestzaal Lux met uitbreidingsplannen. Het water dat op de daken van de bedrijfsgebouwen valt, zo’n 3.000 m3, gaat vandaag verloren in de gemengde riolering.

Het project ‘Regenwater van bedrijf naar buurt’ zal het regenwater van de bedrijfsgebouwen opvangen en ondergronds bufferen. Het zal gebruikt worden voor de gemeenschappelijke wasmachines en toiletten van de co-housers, voor een gemeenschappelijke moestuin en voor het sanitair van een nieuwe feestzaal. De ondergrondse buffers zullen geplaatst worden op een strook tussen de Hubo en een van de appartementen. De strook wordt volledig onthard,  wat zorgt voor meer infiltratie. Ook het overtollige gebufferde regenwater zal via de wadi van de co-housers in het grondwater infiltreren.

Initiatiefnemer: Siklos invest (eigenaar van de bedrijfsgebouwen)

Partners:

  • Cohousing Bijgaardhof

Oude Bekaertsite (Hemiksem)

In Hemiksem ondergaan de oude fabrieksterreinen van Bekaert een transformatie naar een groene woonwijk met o.a. een nieuw park. De site is historisch verontreinigd. Als sanering wordt de vervuilde grond ingekapseld in een waterdichte sarcofaag, maar daar kan geen water in of uit. Boven op de inkapseling komt een kleilaag van een drietal meter waarop een volledig nieuw artificieel landschap aangelegd wordt. Deze constructie zorgt voor een unieke watervraag van het park en andere groene invullingen, zoals de tuinen van de woningen.

Deze uitdagingen worden met het proeftuinproject aangepakt. Een bestaande regenwaterafvoer, die op termijn uitgebreid wordt, wordt afgekoppeld van de riolering en is de belangrijkste voedingsbron van de natuur in het park. De overbelaste Grote Struisbeek wordt hierdoor ontlast. In het park wordt een grote landschappelijke buffer aangelegd van dan 10.000m³. Die zalde regen die op de site valt bufferen en het water van de regenwaterafvoer verzamelen Een grachtensysteem in het projectgebied herverdeelt het water uit de bufferbekkens met een slimme sturing.

Hemelwateropvang van de daken en grijswaterrecuperatie op bouwblokniveau nemen de stijgende watervraag van de nieuwe woningen voor hun rekening. 

Initiatiefnemer: Consortium Park Aan de Stroom II NV

 Partners:

  • Gemeente Hemiksem
  • Aquafin NV 

War for water (Herentals)

Het project ‘War for water’ kadert in een grootschalig renovatieproject van golfclub Witbos op een voormalig militair domein op de grens van Westerlo en Noorderwijk (Herentals).  De golfclub focust bij de renovatie op duurzaamheid en ecologisch beheer en wil een waterneutrale site creëren. Het water van de daken van de vele loodsen, wegenissen en andere verhardingen op het domein wordt samen met het water van twee gemeentelijke loodsen van de gemeente Westerlo opgevangen in bovengrondse reservoirs en in natuurlijke bufferbekkens. Met dit gewonnen water wordt het golfterrein en de nabijgelegen sportterreinen van een voetbalclub beregend. Het is niet alleen de bedoeling om zoveel mogelijk regenwater in te zetten, maar ook om minder water te verbruiken. Ook andere samenwerkingsmogelijkheden, bv. met het nabijgelegen industrieterrein worden onderzocht.

Initiatiefnemer: Witbos BVBA

 Partners:

  • VC Immer Oost
  • Gemeente Westerlo

De Nieuwe Winning (Hasselt)

Deze proeftuin bouwt in een nieuwe sociale woonwijk collectieve wateropvang i.p.v. individuele regenwaterputten. Het water van de daken van de woonwijk en van twee nabijgelegen bedrijven worden op de collectieve wateropvang aangesloten. Het water wordt opgevangen in een foliebassin met lavastenen en waterplanten voor verdere zuivering. Het bassin staat in een wadi dat  wegeniswater en overschotten van regenwater infiltreert. Het gemeenschappelijke bassin zorgt voor een grotere buffer per huis en is kostenbesparend. Het biedt ook mogelijkheden (oppervlakte) om groene energie te genereren. Er is een slimme sturing voorzien. Dit project focust ook op onderzoek om dit systeem in de sociale huisvestingssector uit te breiden.

Initiatiefnemer: Cordium cvba (sociale huisvestingsmaatschappij)

 Partners:

  • De Reisduif NV
  • Garage Mertens

Circulair watergebruik Tech Lande Ghent Science Parkcampus Ardoyen (Gent)

De universiteit van Gent heeft grote uitbreidingsplannen voor haar campus Ardoyen in Zwijnaarde. Daar zijnnaast onderwijs- en onderzoekstinstellingen van de universiteit ook private bedrijven gevestigd. Het waterbeheer wordt geoptimaliseerd en op campusniveau bekeken i.p.v. op gebouwenniveau. Er wordt maximaal ingezet op het hergebruik van gezuiverd afvalwater. Afvalwater zal via een helofytenfilter gezuiverd worden, om daarna te gebruiken om toiletten te spoelen en andere laagwaardige toepassingen. Van de dagelijks geloosde 300 tot 350 m3 afvalwater zou zo zo’n 90 m3 circulair gebruikt kunnen worden. Er wordt ook onderzocht of het water ingezet kan worden als koelwater, voor groengevels, serres …

Het regenwater op het domein wordt maximaal gebruikt voor serres, groenvoorzieningen en infiltratie. Het waterniveau van de regenwaterbuffers zal slim gestuurd worden met vertraagde lozing op basis van weersvoorspellingen. Zo kan overlast bij hevige regenval vermeden worden.

Initiatiefnemer: Universiteit Gent

 Partners:

  • Obelisc nv
  • Bio-versneller
  • Fujireblo Europe NV

Circulair Waternet Antwerpen (Antwerpen)

De stad Antwerpen wil meer secundair water, zoals regenwater, gezuiverd afvalwater, oppervlaktewater en bemalingswater inzetten voor laagwaardige toepassingen. Antwerpen heeft een erg lage grondwaterstand. Daardoor zijn er lege stadsvijvers, schade aan stadsgroen en een groter risico dat brak scheldewater het stedelijk grondwater binnendringt. Ook de Zoo van Antwerpen kampt met een structureel watertekort. De stad wil  ook permanente waterbronnen zoals effluentwater van rioolwaterzuiveringsinstallaties (RWZI), water van rivieren en beken of water van permanente bemalingen aanspreken. Daarvoor moeten transportleidingen aangelegd worden.

Een eerste fase van dit project wordt aangepakt via deze proeftuin. Aan de Schijnpoortweg wordt een leiding aangelegd die een mix van effluentwater van de RWZI en water van het Schijn naar het Spoorpark ter hoogte van de Zurenborgwijk brengt. In een tweede fase wordt deze leiding doorgetrokken  tot de vijver van het stadspark. Er wordt ook  een zijtak aangelegd naar de Zoo van Antwerpen. In een derde fase komen er via de ondergrondse Ruien zijtakken om ‘watervragers’ in de binnenstad van circulair water te voorzien. Met deze proeftuin wordt onderzoek naar de PFAS-waarde in het effluentwater gesteund. De resultaten van dit onderzoek zijn ook belangrijk voor andere hergebruikstoepassingen van effluentwater.

Initiatiefnemer: Stad Antwerpen

Partners:

  • Koninklijke Maatschappij voor Dierkunde van Antwerpen vzw
  • Aquafin nv

Mechelen Keerdokkaai (Mechelen)

Op de Keerdoksite in Mechelen, een domein van veertigduizend vierkante meter, moet de huidige bebouwing plaatsmaken voor 277 nieuwe woningen en 8 commerciële units. De verschillende actoren op de site zullen er samen inzetten op een collectief waterbeheer. Het grijs water wordt gerecupereerd in de nieuwe woningen en in een hotel. Het regenwater wordt collectief opgevangen en optimaal herverdeeld. Het tweede waternet wordt beheerd door een WASCO.

Initiatiefnemer: ADT Development

Partners:

  • MONTREAL Development
  • Van Der Valk Hotel-Restaurant
  • NOVEN NOORD BV

 

Ontdek de lopende proeftuinen droogte »

De VMM heeft het voorzitterschap van de Droogtecommissie en is aangewezen als trekker voor de subsidie 'Proeftuinen droogte'. 

» Over VMM

Logo's Blue Deal, Vlaanderen is water, Vlaamse Veerkracht en EU next generation

vmm.be is een officiële website van de Vlaamse overheid

Elke dag opnieuw werkt de Vlaamse Milieumaatschappij aan het milieu van morgen. Water, lucht en klimaat(adaptatie) zijn onze kerntaken.