Vlaanderen.be www.vmm.be
Je bent hier: Home / Lucht / Verzuring en vermesting / Ammoniak

Ammoniak

In Vlaanderen draagt ammoniak sterk bij aan de stikstofdepositie. De grote aanvoer van stikstof via de lucht verzuurt en vermest de bodem.

Wat is ammoniak?

Ammoniak is een kleurloos gas dat aanwezig is in de lucht. Het bestaat uit stikstof en waterstof. Ammoniak leidt tot secundair fijn stof, verzurende en vermestende deposities en de uitspoeling van nitraat en metalen naar het grondwater. Fijn stof is schadelijk voor onze gezondheid. Verzuring en vermesting tasten ecosystemen aan en hebben een negatieve invloed op de biodiversiteit.

Emissies ammoniak

Landbouw en vooral de intensieve veeteelt zijn de belangrijkste bronnen van ammoniak. De uitstoot daalde tussen 2000 en 2007 en bleef daarna stabiel.

Ammoniakmetingen

Ammoniakmetingen gebeuren met passieve samplers en monitoren. Ammoniakgas zet zich dicht bij de bron af. De gemeten luchtconcentraties kunnen daardoor sterk variëren van plaats tot plaats.

Op 18 plaatsen in Vlaanderen meet de VMM de concentratie van ammoniak in de lucht. De metingen gebeuren op de 9 plaatsen van het meetnet verzurende en vermestende depositie en op 9 extra meetplaatsen. Voor ammoniak is een groter aantal meetplaatsen nodig om voldoende dekkingsgraad te bekomen voor heel Vlaanderen. Deze metingen worden gebruikt om de gemodelleerde deposities in Vlaanderen te kalibreren. De VMM rapporteert ook de resultaten voor ammoniak op 5 meetplaatsen van het Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek (INBO).

Locatie meetplaatsen

Op 2 plaatsen in Vlaanderen meten we ammoniak met een automatische monitor in een meetstation:

  •    Bonheiden (natuurgebied Mechels Broek)
  •    Oud-Turnhout (Landschap De Liereman)

De meetwijze is gebaseerd op de absorptie van licht. De absorptie hangt namelijk af van de luchtconcentratie van ammoniak. De meting gebeurt door middel van een lichtstraal die weerkaatst wordt door een spiegel. De monitor is van het type miniDOAS en geeft elk halfuur een resultaat.

Ruimtelijke variatie van ammoniak in natuurgebieden

In 2017 heeft de VMM ammoniak gemeten op 60 plaatsen verspreid over 6 Europees beschermde natuurgebieden (Natura 2000-gebieden).  In 2018 zijn deze metingen vergeleken met berekeningen van het VLOPS-IFDM-model. Het doel was meer inzicht te krijgen in de lokale variatie van NH3 in en nabij natuurgebieden en de nauwkeurigheid van het model te beoordelen. Uit de meetresultaten bleek dat de concentratie en ruimtelijke variatie van NH3 algemeen lager was in natuurgebieden met weinig lokale NH3-bronnen. De validatie toonde dat de modelresultaten voor NH3 beter overeenkomen met de metingen in natuurgebieden waar veel ruimtelijke variatie in NH3 is gemeten. De koppeling van IFDM aan het VLOPS-model verbeterde de ruimtelijke validatie.

Overzicht op kaart van Vlaanderen van gemeten ammoniak concentraties.

Dit is een officiële website van de Vlaamse overheid